Hội Thảo Chuỗi Giá Trị Chanh Leo: Hướng Tới Sản Xuất Bền Vững Và Nâng Cao Giá Trị Gia Tăng

Ngày 26/12/2025, tại Trại thực nghiệm Trung tâm Thông tin – Ứng dụng Khoa học & Công nghệ (xã Cư M’gar, huyện Cư M’gar), hội thảo đầu bờ với chủ đề: “Chuỗi giá trị trồng trọt – sản xuất – sơ chế – bảo quản – chế biến sâu chanh leo bền vững, mang lại giá trị kinh tế cao”

đã diễn ra sôi nổi, thu hút đông đảo nông dân, HTX, doanh nghiệp, các đơn vị nghiên cứu và cơ quan quản lý tham dự. Chương trình nhằm cung cấp giải pháp tổng thể để giảm rủi ro, tăng hiệu quả sản xuất và nâng cao giá trị nông sản.

Xây dựng mô hình phù hợp – tăng chủ động, ổn định thu nhập

Tại hội thảo, Trung tâm giới thiệu các mô hình trồng chanh leo gồm: chuyên canh, xen canh với cây công nghiệp – cây ăn quả và luân canh cải tạo đất. Mỗi mô hình đều kèm số liệu về chi phí, năng suất và đầu ra, giúp nông dân lựa chọn phương án sát thực tế.

Các mô hình cùng hướng đến mục tiêu: tiết kiệm nước và phân bón, giảm thuốc hóa học, nâng chất lượng quả để dễ tiêu thụ và bán được giá tốt hơn.

Bên cạnh kỹ thuật, hội thảo cũng nhấn mạnh việc tổ chức sản xuất theo tổ hợp tác, HTX và trang trại quy mô lớn, nhằm thuận lợi tiếp cận vốn – kỹ thuật, ứng dụng khoa học và xây dựng vùng trồng đạt chuẩn.

Liên kết “4 nhà” (nông dân – nhà khoa học – doanh nghiệp – Nhà nước) được xem là giải pháp then chốt, giúp giảm manh mún và nâng sức cạnh tranh cho chanh leo địa phương.

Chuẩn hóa kỹ thuật & truy xuất nguồn gốc – “tấm vé” bước vào thị trường lớn

Tại hội thảo, các chuyên gia đã trình bày lộ trình đưa cây chanh leo sản xuất theo chuẩn VietGAP, GlobalGAP, đồng thời cấp mã số vùng trồng và thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc đầy đủ. Theo đánh giá, đây không chỉ là yêu cầu về thủ tục, mà là điều kiện để nông dân tiếp cận thị trường bền vững hơn.

Khi quy trình được chuẩn hóa, sản phẩm chanh leo được thu mua ổn định, dễ dàng ký kết với các nhà máy chế biến, đồng thời mở ra cơ hội xuất khẩu vào những thị trường khó tính.

Nội dung về chế biến sâu cũng thu hút nhiều sự quan tâm: từ sản phẩm dịch chanh leo, bột chanh leo, tinh dầu hạt, mứt vỏ cho đến kẹo dẻo và rượu chanh leo. Các chuyên gia nhận định, việc đa dạng hóa sản phẩm sẽ giúp giảm phụ thuộc vào giá chanh tươi và kéo dài giá trị sử dụng của nông sản, tạo thêm nguồn thu cho người trồng và doanh nghiệp.

Kinh tế tuần hoàn & biochar – giải pháp cho đất khỏe, nông nghiệp xanh

Một điểm nhấn đáng chú ý tại hội thảo là phần giới thiệu mô hình xử lý phụ phẩm nông nghiệp bằng công nghệ biochar do Công ty Đăk Nguyên trình bày. Theo đó, các phụ phẩm sau thu hoạch không còn bị bỏ phí mà được chuyển hóa thành than sinh học (biochar), sau đó bón trở lại ruộng vườn.

Biochar giúp cải thiện cấu trúc đất, tăng độ tơi xốp, giữ ẩm tốt hơn và thúc đẩy hệ vi sinh phát triển. Đồng thời, mô hình này góp phần giảm phát thải và hướng đến mục tiêu nông nghiệp net-zero.

Cách làm này thể hiện rõ tư duy kinh tế tuần hoàn: trồng trọt – thu hoạch – tái tạo đất – nâng cao chất lượng vụ mùa tiếp theo, tạo ra chu trình sản xuất bền vững cho cả nông dân và doanh nghiệp.

Sự tham gia đa chiều – kết nối mạnh hơn trong toàn chuỗi

Hội thảo quy tụ lực lượng tham gia khá đầy đủ trong hệ sinh thái chanh leo. Bên cạnh 30 nông dân tiêu biểu tại xã Cư M’gar, chương trình còn có sự góp mặt của các hợp tác xã như HTX Xanh Cao Nguyên, HTX HST Đắk Lắk, HTX NN Thắng Nguyễn…; các chuyên gia đến từ Đại học Bách khoa Hà Nội; cùng doanh nghiệp cung cấp giống, vật tư và giải pháp như TCGroup và Đăk Nguyên Biochar.

Ở vai trò kết nối và hỗ trợ, đại diện Trung tâm TT–ỨD KHCN, Liên minh HTX Đắk Lắk, lãnh đạo xã và Hội Nông dân cũng tham dự, góp phần tạo nên không gian trao đổi đa chiều, gắn kết chặt chẽ giữa các bên.

Ngoài phần thảo luận, đại biểu còn được tham quan thực tế mô hình trồng và nhà máy chế biến sâu của Tropivina. Tại đây, mọi người trực tiếp quan sát quy trình sản xuất, đặt câu hỏi, chia sẻ kinh nghiệm — giúp tăng tính thực tiễn và mở rộng cơ hội hợp tác trong chuỗi giá trị chanh leo.

Chanh leo – tiềm năng lớn khi sản xuất theo chuỗi giá trị

Hội thảo cho thấy, khi được tổ chức sản xuất theo chuỗi, áp dụng quy trình kỹ thuật chuẩn và đẩy mạnh chế biến sâu, cây chanh leo hoàn toàn có thể trở thành cây trồng mang lại giá trị kinh tế cao. Điều này không chỉ giúp tăng thu nhập cho nông dân, mà còn góp phần xây dựng vùng trồng bền vững và nâng cao thương hiệu nông sản Tây Nguyên trên thị trường.

Trong thời gian tới, Trung tâm TT–ỨD KHCN cùng các đơn vị liên kết sẽ tiếp tục đồng hành với địa phương và nông dân: hỗ trợ kỹ thuật, xây dựng mô hình, kết nối tiêu thụ và thị trường chế biến. Mục tiêu là đưa chanh leo địa phương phát triển ổn định hơn, vươn xa hơn, theo hướng hiện đại và bền vững.

Một số hình ảnh tại hội thảo: